فولاد SPK چیست؟ | معرفی کامل، انواع، مشخصات و کاربردها

فولاد SPK یکی از پرکاربردترین فولادهای ابزار سردکار است که به دلیل سختی بسیار بالا، مقاومت عالی در برابر سایش و حفظ لبه برش، در ساخت ابزارها و قطعاتی که تحت فشار و سایش شدید هستند استفاده می‌شود. این فولاد مطابق استاندارد DIN 1.2080 تولید می‌شود.

فولاد SPK چیست؟

فولاد SPK یک فولاد ابزار با کربن بالا و کروم بالا است که به دلیل ترکیب شیمیایی خاص خود، پس از عملیات حرارتی به سختی بسیار بالا می‌رسد. این فولاد برای کاربردهایی طراحی شده که لبه برش، دوام و مقاومت سایشی اهمیت بالایی دارند.

SPK بیشتر در صنایع قالب‌سازی و ابزارسازی سرد کاربرد دارد.

ترکیب شیمیایی فولاد SPK

ترکیب شیمیایی تقریبی فولاد SPK به شرح زیر است:

• کربن (C): 1.90 – 2.20٪

• کروم (Cr): 11.00 – 13.00٪

• منگنز (Mn): تا 0.40٪

• سیلیسیم (Si): تا 0.40٪

درصد بالای کربن و کروم باعث تشکیل کاربیدهای سخت و افزایش مقاومت سایشی فوق‌العاده می‌شود.

ویژگی‌های فولاد SPK

فولاد SPK دارای خواص مکانیکی برجسته‌ای است:

• سختی بسیار بالا (تا حدود 60 HRC پس از عملیات حرارتی)

• مقاومت بسیار عالی در برابر سایش

• حفظ لبه برش در طولانی‌مدت

• پایداری ابعادی مناسب

• مقاومت فشاری بالا

• چقرمگی متوسط (شکننده‌تر از MO40 و VCN)

عملیات حرارتی فولاد SPK

فولاد SPK قابلیت انجام عملیات حرارتی تخصصی را دارد:

• پیش‌گرم مرحله‌ای

• آستنیته کردن

• کوئنچ (معمولاً در روغن یا هوا)

• تمپر

عملیات صحیح باعث دستیابی به حداکثر سختی و مقاومت سایشی می‌شود.

کاربردهای فولاد SPK

فولاد SPK در صنایع ابزارسازی و قالب‌سازی سرد کاربرد گسترده‌ای دارد، از جمله:

• قالب‌های برش و پانچ

• تیغه‌های برش صنعتی

• سنبه و ماتریس

• قالب‌های فرم‌دهی سرد

• ابزارهای برشی دقیق

• صنایع فلزکاری و پرس‌کاری

شکل و نحوه عرضه فولاد SPK

فولاد SPK معمولاً به صورت:

• ورق SPK

• میلگرد SPK

• تسمه و بلوک
  در ابعاد و ضخامت‌های مختلف عرضه می‌شود.

مزایای فولاد SPK

✔ مقاومت سایشی فوق‌العاده
✔ عمر طولانی ابزار و قالب
✔ حفظ کیفیت لبه برش
✔ مناسب برای تولید انبوه
✔ عملکرد عالی در شرایط کاری سخت

تفاوت فولاد SPK با SPK-R

نکات مهم هنگام خرید فولاد SPK

برای خرید فولاد SPK به موارد زیر توجه کنید:

• استاندارد DIN 1.2080

• وضعیت آنیل یا عملیات حرارتی

• کیفیت سطح و عدم ترک

• نوع کاربرد (برشی یا قالبی)

• ضخامت و ابعاد دقیق

جمع‌بندی

فولاد SPK یکی از بهترین گزینه‌ها برای ساخت ابزارها و قالب‌های برشی است که نیاز به سختی بالا، مقاومت سایشی و دوام طولانی دارند. انتخاب صحیح فولاد SPK باعث افزایش کیفیت تولید و کاهش هزینه‌های تعمیر و تعویض ابزار می‌شود.